Da, de bağlacının yazılışı

[ankebut-57]

Da, de bağlacının yazılışı

Da, de bağlacı ayrı yazılır; ancak, kendisinden önceki kelimenin son ünlüsüne bağlı olarak büyük ünlü uyumuna uyar ve da, de biçimini alır: Kızı da geldi gelini de. Orhan da biliyor. Oğluna da bildirdi. Sen de mi kardeşim? Güç de olsa. Konuşur da konuşur.

İmlâmız, lisanımız düzelince, lisanımız da kafamız düzelince düzelecek, çünkü o da ancak onlar kadar bozuktur, fazla değil!

(Yahya Kemal Beyatlı)

UYARI : Ayrı yazılan da, de hiçbir zaman ta, te şeklinde yazılmaz.

UYARI : Ya sözüyle birlikte kullanılan da mutlaka ayrı yazılır (ya da).

UYARI : Da, de bağlacını kendisinden önceki kelimeden kesme ile ayırmak yanlıştır. Bu bağlacı tamamen ayrı yazmak gerekir: Ayşe de geldi (Ayşe'de geldi değil).

UYARI : Bulunma hâli eki olan -da, -de, -ta, -te'nin da, de bağlacı ile hiçbir ilgisi yoktur; bulunma hâli eki getirildiği kelimeye bitişik yazılır: devede kulak, evde kalmak, yolda kalmak, ayakta durmak, çantada keklik. Yeme de yanında yat.

Yurtta sulh, cihanda sulh. (Mustafa Kemal Atatürk)

Dilde, fikirde, işte birlik.  (İsmail Gaspıralı)

tdk.gov.tr

[Sevdam12]

Teşekkürler...

[ankebut-57]

Bunlara ek olarak, dilimiz.com sitesinde, sorulan bir soru ve bu soruya verilen cevabı aktarıyorum...

Dilimizde iki tane 'de' olduğunu biliyorum. Ama yazarken bir türlü birleşik mi yoksa ayrı mı karar veremiyorum. Nasıl kolay ayırt edebiliriz?

Sizin de dediğiniz gibi dilimizde kullanılan ve yazımı birbirine benzeyen iki tane "de" vardır. Bunlardan biri, bir yerde bulunmayı, kalmayı anlatan "-de" eki olup her zaman birleşik yazılır. Diğeri ise bir bağlaç olup hep ayrı yazılır. Buraya kadar olan kısım herkesçe bilinir.

Şimdi gelelim yazdığımızdan nasıl emin olacağız?

Size yine çok basit bir yöntem önereceğim. Cümlenizi yazdıktan sonra kafanıza takılan "de" ekini yokmuş gibi düşünerek cümlenizi okuyun. Bakalım mantıklı geliyor mu?

Bir örnek:

Çocuklar bahçede oynuyor.

Burada "de"yi yok sayarak cümleyi okuyun lütfen!

Çocuklar bahçe.. oynuyor.

Ne dersiniz mantıklı mı bu cümle? Elbette değil. İşte bu durumda, yani anlatım, ifade bozuluyorsa o "de" kesinlikle birleşik yazılır, ayıramazsınız.

Oysa şu örnekte:

Benim kalemimde var.

Dediğimizde yine "de"yi yok sayarak söylersek:
 
Benim kalemim.. var.

Diye anlamlı, mantıklı bir ifadeyle karşılaşırız. İşte bu durumda hemen o "de"yi ayırırız ve cümlemizi "Benim kalemim de var." diye düzeltiriz.

Sanırım bu kısacık açıklama yeterince aydınlatıcı olmuştur.

Kısaca tekrarlamak gerekirse: "de"yi cümleden kaldırdığımızda anlatım bozuluyor, cümlemiz mantıksız bir hal alıyorsa birleşik; anlatım bozulmuyor , mantıklı bir ifade veriyorsa ayrı yazılmak zorundadır.

Saygılarımla...


Linklerin Görülmesine Izin Verilmiyor

Linki Görebilmek Için Üye Ol veya Giris Yap

Kaynak>>>

[hak yolcusu]

teşekkür ederiz ankebut-57  kardeş
inan bu hataları sıkça yapıyoruz heralde
bilhassa ben fazla dikkat edemiyorum bu durumlara
inşallah daha dikkatli olurum bundan sonra..

[ankebut-57]

Aslında şu birkaç hususa dikkat edilmesi, yazıları okurken, okuyucunun ızdırabını biraz olsun dindirmeye yeter.

1. Cümle başlarını büyük harfle başlatın.
2. Cümle sonlarına nokta koymayı unutmayın ve sadece bir nokta olsun. Malum Türkçede "........" diye bir noktalama işareti yok. Gerektiği yerde üç nokta koyarsınız.
3. Nokta koyduktan sonra mutlaka bir karakter boşluk bırakıp, sonra diğer kelimeyi yazın. Ve noktadan sonra büyük harfle başlamayı unutmayın.
4. Virgül kullanmaya çalışın. Yazdığınız cümleyi baştan okuduğunuzda, nereye virgül koyabileceğinizi anlayabilirsiniz. Ve vürgülden sonra mutlaka bir karakter boşluk bırakın.

[ankebut-57]

teşekkür ederiz

Değil de...

Teşekkür ederiz.

Gibi...

Yazılanların biraz faydası olsun yahu. 

[beyaz kelebek]

allah(c.c) razı olsun kardeşim teşekkür ederiz...

[cennet ırmağı]

Allah razı olsun kardeşim

[garip]

Teşekkürler ankebut-57. Değerli bir paylaşım.
Ben de klavye başındaki her bireyin bu konuya önem vermesi gerektiğini düşünüyorum.

[kardelen54]

Değerli bir paylaşım. Hele ki şu zamanda çokça gözardı edilen hatta önemsenmeyen bir konu.

Türkçeler ikiye ayrılır. 1-) Okul türkçesi ya da TDK türkçesi. 2-) Sanal alem türkçesi.
Gelin biz birincisini kullanmaya çalışalım

Paylaşım için teşekkürler...

[fatihan]

Şu sanal alem Türkçesi yok mu.   

[afaki]

ana lisanini dogru yazan ve konusan
her lisani dogru yazar ve dogru konusur

insaAllah bu ve bu gibi konulara agirlik verilir

katkilariniz icin tesekkürler

[sifa]

teşekkür ederiz ankebut-57  kardeş
inan bu hataları sıkça yapıyoruz heralde
bilhassa ben fazla dikkat edemiyorum bu durumlara
inşallah daha dikkatli olurum bundan sonra..